Nie tylko po fakcie – jak działa profilaktyka przedekspozycyjna?

Na czym polega profilaktyka przedekspozycyjna?

Imprezy, używki, silne emocje, zdrada, niewiedza czy zaufanie nieodpowiedniej osobie – powód nie jest ważny. Przeniesienie choroby drogą płciową się zdarza. Profilaktyka przedekspozycyjna (ang. pre-exposure prophylaxis) jest jedną z metod zapobiegania zakażeniu wirusem HIV.

PrEP polega na regularnym przyjmowaniu leków antyretrowirusowych przez osobę niezakażoną HIV. Mogą je zażywać przedstawiciele każdej z płci. Leki zapobiegają namnażaniu się wirusa w organizmie, gdy dojdzie do ekspozycji, dzięki czemu zmniejszają ryzyko zakażenia o ponad 99%. W Polsce nie są refundowane, ale można je uzyskać po konsultacji lekarskiej, nawet bez wychodzenia z domu jako prep recepta online.

Dla kogo jest przeznaczony PrEP?

Terapia antyretrowirusowa jest przeznaczona dla wszystkich osób HIV-ujemnych, które chcą rozpocząć profilaktykę przedekspozycyjną. Po wykluczeniu przeciwwskazań o przyjmowaniu leków decyduje lekarz. PrEP jest rekomendowane zwłaszcza grupie podwyższonego ryzyka. Należysz do niej, jeśli masz częste kontakty seksualne z różnymi partnerami czy niekonsekwentnie stosujesz zabezpieczenie w formie prezerwatyw.

Poza tym warto wiedzieć, że kobiety są nawet 4-krotnie bardziej narażone na zakażenie wirusem. Profilaktyka przedekspozycyjna sprawdza się więc w okresie prób zajścia w ciążę, jeśli partner jest HIV-pozytywny. PrEP może być przyjmowany przez HIV-ujemną osobę, gdy posiada on jeszcze wirusa o wysokim stężeniu (bez niewykrywalnej wiremii).

Jakie działania obejmuje profilaktyka przedekspozycyjna?

PrEP jest oparte na realnej ocenie ryzyka. Choć przede wszystkim liczy się regularne przyjmowanie leków, profilaktyka obejmuje też inne działania. Zanim dojdzie do rozpoczęcia terapii, odbędziesz konsultację lekarską. Specjalista może zalecić przeprowadzenie różnych badań, choćby testów w kierunku wykrycia chorób przenoszonych drogą płciową. Oceni wskazania i omówi zasady bezpieczeństwa dotyczące przyjmowania specjalnych tabletek.

Schemat dawkowania zależy od indywidualnych ustaleń. Natomiast PrEP powinien być stosowany przez cały okres ekspozycji na zakażenie, jeśli nie ma do tego przeciwwskazań. W czasie długotrwałej terapii ważne będzie monitorowanie prawidłowego funkcjonowania nerek, ponieważ jednym z rzadko występujących skutków ubocznych jest upośledzenie ich pracy.

PrEP pomaga w zapobieganiu zakażeniu HIV. Im więcej osób świadomie korzysta z profilaktyki, tym mniejsze szanse na dalsze rozprzestrzenianie się wirusa.